map
Witamy w naszym serwisie. UWAGA aby uzyskać dostęp do wszystkich zasobów zaloguj się.
Twoja lokalizacja: Start / Baza wiedzy  /  Publikacje doradców podatkowych  /  Prawo  /  Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości z perspektywy unijnej i krajowej – wybrane aspekty
Artykuły
Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości z perspektywy unijnej i krajowej – wybrane aspekty

Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości z perspektywy unijnej i krajowej –
wybrane aspekty

Artur Tim - doradca podatkowy nr 13113

Streszczenie

Jednym z elementów głębokiej i rewolucyjnej reformy prawa upadłościowego i restrukturyzacyjnego jest wprowadzenie Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości z dniem 1 lutego 2018 roku. Tym samym Rzeczpospolita Polska dołączy do grona Państw Członkowskich Unii Europejskiej, które już udostępniają informacje o upadłościach i restrukturyzacjach w oddzielnych rejestrach, zapewniając także dodatkowe możliwości, poza jedynie wymaganym przez prawo unijne informowaniem uczestników obrotu gospodarczego o przebiegu postępowań. Zwieńczeniem funkcji informacyjnej rejestrów poszczególnych Państw Członkowskich jest unijny portal e-Justice (e-Sprawiedliwość), który już teraz umożliwia wyszukanie online za pomocą jednego zapytania danych na temat upadłości określonego podmiotu w rejestrach ośmiu zaangażowanych Państw Członkowskich, a który do dnia 26 czerwca 2019 roku uwzględni systemy wszystkich Państw Członkowskich, z wyłączeniem Królestwa Danii.

W niniejszym artykule zostaje przedstawiona istota krajowego Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości oraz zostanie zarysowany kształt rejestrów w innych Państwach Członkowskich Unii Europejskiej. Autor dokonuje również analizy podstawy prawnej dla wspólnego systemu upadłości w ramach Unii Europejskiej, a także formułuje postulaty de lege ferenda w odniesieniu do kształtu polskiego rejestru, który wciąż znajduje się w fazie planowania i którego utworzenie – jako odrębnego systemu - w przewidzianym w prawie restrukturyzacyjnym terminie budzi wątpliwości.

 

Wprowadzenie

Rejestr upadłości znacząco ułatwia prowadzenie działalności przez przedsiębiorców pozostających w międzynarodowych stosunkach gospodarczych. W dobie postępującej globalizacji oraz rozwoju unijnych swobód międzynarodowy obrót handlowy stał się właściwie pozbawiony granic. W ślad za postępem technologicznym oraz integracją unijną nie nadążały jednak regulacje prawa upadłościowego, konstytuując wysoko postawiony wymóg należytej staranności dla podmiotu będącego wierzycielem zagranicznego dłużnika. Wymóg ten sprowadza się do konieczności monitorowania statusu kontrahenta w obcej jurysdykcji na gruncie obcego prawa upadłościowego oraz rozciąga się nie tylko na jurysdykcję, w której dłużnik posiada oddział, lecz także na jurysdykcję, w której dłużnik posiada centrum rzeczywistych interesów (COMI), będąc tylko nieznacznie łagodzonym przez obowiązek informowania przez organ postępowania upadłościowego o znanych wierzycielach upadłego. Należy przy tym zaznaczyć, że nie każde Państwo Członkowskie dysponuje odpowiednimi systemami, umożliwiającymi łatwe weryfikowanie statusu podmiotu. Celem niniejszego artykułu jest zarysowanie kształtu zagranicznych rejestrów upadłości, wskazanie na podstawy oraz istotę unijnej koordynacji funkcjonowania systemów krajowych, a także przedstawienie granicznych terminów wejścia w życie krajowych i unijnych regulacji. Międzynarodowy aspekt wdrożenia rejestru nie jest przy tym szerzej omawiany w doktrynie. Przyjęta w artykule metodologia zakłada analizę aktów prawnych wynikających z prawa krajowego i unijnego, analizę literatury oraz oficjalnych danych publikowanych przez Komisję Europejską i Rządy Państw Członkowskich Unii Europejskiej. Artykuł uwzględnia stan prawny na dzień 22 sierpnia 2017 r.

 

Reforma prawa upadłościowego i restrukturyzacyjnego

Z dniem 1 stycznia 2016 roku doszło do rewolucyjnej zmiany w zakresie prawa upadłościowego i naprawczego. Na skutek wejścia w życie ustawy z dn. 15 maja 2015 roku - Prawo restrukturyzacyjne, (Dz. U. z 2015 r. Poz. 978 ze zm.) zmodyfikowano postępowanie upadłościowe oraz zrezygnowano z dotychczasowej formuły postępowania naprawczego, wprowadzając w jego miejsce postępowanie restrukturyzacyjne, występujące w czterech formach (postępowanie o zatwierdzenie układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe, postępowanie sanacyjne). Celem nowej regulacji miało być „wprowadzenie skutecznych instrumentów pozwalających na przeprowadzenie restrukturyzacji przedsiębiorstwa dłużnika i zapobieżenie jego likwidacji” (Uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne, druk sejmu VII kadencji nr 2824, dostęp: sejm.gov.pl [20 sierpnia 2017 r.], dalej: U.Pr.Res.). Dla potrzeb niniejszego artykułu, aby zobrazować skalę ułatwień w przeprowadzaniu procesów restrukturyzacyjnych i zainteresowanie przedsiębiorców nowymi instytucjami, wystarczy jedynie wskazać, że w ciągu jedenastu miesięcy obowiązywania nowej regulacji wszczęto czterokrotnie więcej postępowań restrukturyzacyjnych niż postępowań naprawczych na przestrzeni dwunastu lat obowiązywania poprzedniego modelu (Sierakowski, Zimmerman 2017, s. 7).

Jedną ze zmian wprowadzonych na mocy Pr.Rest., dotyczącą zarówno postępowania upadłościowego jak i procedur naprawczych, jest wprowadzenie oddzielnego rejestru dotyczącego upadłości. Dotychczas informacje o postępowaniu upadłościowym bądź naprawczym mogły być czerpane przez uczestników obrotu gospodarczego z Krajowego Rejestru Sądowego, Monitora Sądowego i Gospodarczego oraz ogłoszeń prasowych. Wgląd w akta sprawy, doręczenia pism uczestnikom postępowania, a także podejmowanie czynności procesowych następowały przy tym co do zasady zgodnie z odpowiednio stosowanymi przepisami k.p.c., oczywiście przy uwzględnieniu modyfikacji wprowadzanych P.u.n.

Na mocy art. 5 Pr. Res. oraz aktów wykonawczych wydanych na jego podstawie, zostanie utworzony Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości (dalej: Rejestr), prowadzony w systemie teleinformatycznym administrowanym oraz udostępnianym przez Ministra Sprawiedliwości. Zgodnie z założeniami, Rejestr będzie pełnił cztery podstawowe funkcje:

1)      Funkcję rejestru

System będzie rejestrem postępowań uregulowanych w Prawie upadłościowym i Prawie restrukturyzacyjnym. Zgodnie z projektem rozporządzenia w sprawie organizacji rejestru dostęp do tej części Rejestru, która została określona jako „Rejestry” ma następować poprzez wprowadzenie loginu i hasła udostępnionego uczestnikowi postępowania w sądzie restrukturyzacyjnym lub upadłościowym (§3 ust. 4 Projektu Rozporządzenia). Rejestry obejmują:

1)      Rejestr postępowań restrukturyzacyjnych;

2)      Rejestr postępowań upadłościowych;

3)      Rejestr postępowań o uznanie zagranicznego orzeczenia o ogłoszeniu upadłości oraz wtórnych postepowań upadłościowych;

4)      Rejestr postępowań w przedmiocie orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej.

Rejestry zostaną podzielone na rubryki (oznaczone symbolem sądu oraz kolejnym numerem), podrubryki (oznaczone symbolem sądu, numerem rubryki oraz symbolem podrubryki) oraz pola (symbolem sądu, numerem rubryki, symbolem podrubryki oraz kolejnym numerem). Jedna rubryka w Rejestrze ma obejmować jedno postępowanie.

 

2)      Funkcję informacyjną

Rejestr będzie pełnił funkcję publikatora wszystkich danych, podlegających obwieszczeniu w ramach postępowań uregulowanych w Prawie upadłościowym i Prawie restrukturyzacyjnym, zastępując tym samym ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym i prasie. Zgodnie z projektem rozporządzenia funkcja ta ma być wypełniana przez Portal Informacyjny (§17 et seq. Projektu Rozporządzenia). Część ta będzie zawierała rubryki odnoszące się m.in. do informacji na temat otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego czy ogłoszenia upadłości ale również do aktów prawnych, wzorów, formularzy, listy sądów upadłościowych oraz listy osób posiadających licencję doradcy restrukturyzacyjnego. Każda rubryka dzieli się na podrubryki – i tak  rubryka dotycząca aktów prawnych zawiera podrubryki: prawo krajowe - ustawy; prawo krajowe - rozporządzenia; międzynarodowe prawo upadłościowe. Podrubryka z kolei zawiera pola – w przypadku pól należących do rubryki aktów prawnych, w każdym polu umieszczany będzie jeden akt prawny.

 

3)      Funkcję komunikacyjną

Rejestr będzie służył wymianie pism procesowych i dokumentów miedzy organami a uczestnikami postępowania. Funkcja ta będzie wypełniana za pomocą Portalu Komunikacyjnego (§29 et seq. Projektu Rozporządzenia). Wniesienie pisma procesowego za pomocą systemu teleinformatycznego ma być dokonywane kolejno przez:

1) uwierzytelnienie użytkownika;

2) utworzenie pisma w systemie informatycznym;

3) nieodwracalne zainicjowanie procedury uiszczenia opłaty sądowej za pomocą udostępnianego przez system teleinformatyczny mechanizmu zapewniającego identyfikację wnoszącego opłatę, o ile z wniesieniem pisma związana jest opłata

Składanie wniosków za pośrednictwem Portalu Komunikacyjnego ma być możliwe również poprzez uwierzytelnienie użytkownika i interaktywne wypełnienie formularza lub wzoru zamieszczonego w Portalu Informacyjnym. Ogromną zaletą tej funkcjonalności będzie natychmiastowe i bezpośrednie przekazywanie danych uprawnionym uczestnikom.

 

4)      Funkcję portalu orzeczniczego

Rejestr będzie również udostępniał wzory projektów orzeczeń, wydawanych przez sąd upadłościowy, restrukturyzacyjny oraz sędziego komisarza oraz służył przygotowywaniu projektów orzeczeń (§34 et seq. Projektu Rozporządzenia).

 

Istotą planowanych do wprowadzenia zmian jest usprawnienia postępowań restrukturyzacyjnych i upadłościowych, ułatwienia dostępu do informacji o tych postępowaniach, usprawnienia komunikacji pomiędzy organami tych postępowań i ich uczestnikami oraz obniżenia kosztów postępowań związanych z obowiązkiem dokonywania ogłoszeń i obwieszczeń (U.Pr.Res., str. 10). Także w prowadzonym dyskursie podnosi się, że istotą Rejestru będzie nie tylko uniknięcie opóźnień spowodowanych tradycyjnym obiegiem dokumentów, ale także bieżący i kompleksowy dostęp uczestników postępowania do zdigitalizowanych akt sprawy (Sierakowski, Zimmerman 2017, s. 7).

Przepisy o Rejestrze mają wejść w życie z dniem 1 lutego 2018 r. Biorąc pod uwagę, iż na dzień sporządzania niniejszego artykułu nie został chociażby tylko ogłoszony przetarg na utworzenie systemu, zachowanie powyższego terminu jest mało realne i należy spodziewać się uchwalenia ustawy przekładającej wejście w życie reformę lub też wprowadzenia w pierwotnym założeniu innych modyfikacji, zmierzających do sprawnego utworzenia systemu (np. dostosowanie już istniejących systemów, przy zapewnieniu funkcjonalności w minimalnym, wymaganym Rozporządzeniem 848/2015 zakresie).

Zgodnie z przepisami przejściowymi, do dnia utworzenia Rejestru obwieszczeń, o których mowa w ustawie, dokonuje się w Monitorze Sądowym i Gospodarczym (art. 455 ust. 1 Pr. Rest.). Dwadzieścia dwa typy dokumentów obwieszczanych w Rejestrze w toku postępowania upadłościowego (Dokładne wyliczenie: Zimmerman 2016, s. 1784) oraz dwadzieścia typów dokumentów w postępowaniu restrukturyzacyjnym (Dokładne wyliczenie: Groele, Hrycaj 2016, s. 421) co najmniej do dnia 1 lutego 2018 roku będą zatem podlegały obwieszczaniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Z kolei postanowienia, zarządzenia i dokumenty, zamieszczane w rejestrze, do dnia utworzenia Rejestru są wykładane w sekretariacie sądu (art. 455 ust. 2 Pr. Restr.). W tym zakresie Pr. Up. przewiduje piętnaście typów pism podlegających zamieszczeniu w Rejestrze (Dokładne wyliczenie: Zimmerman 2016, s. 1785), które co najmniej do dnia 1 lutego 2018 roku będą podlegały wyłożeniu w sekretariacie sądu. Do dnia utworzenia Rejestru została również wykluczona możliwość złożenia dokumentów w postaci elektronicznej na rzecz formy papierowej (art. 455 ust. 3 Pr. Restr.). Pr. Up. Przewiduje dziesięć typów takich dokumentów (Dokładne wyliczenie: Zimmerman 2016, s. 1785-1786).

 

Koordynacja rejestrów upadłości w ramach Unii Europejskiej

Obowiązek ustanowienia rejestru upadłości wynika wprost z art. 24 Rozporządzenia 2015/848, stosownie do dyspozycji którego każde Państwo Członkowskie zostało zobligowane do utworzenia rejestru bądź rejestrów upadłości, w których umieszczane i bezpłatnie udostępniane będą następujące dane, zwane „informacjami obowiązkowymi”:

a)

data wszczęcia postępowania upadłościowego;

 

b)

sąd wszczynający postępowanie upadłościowe i numer sprawy (jeżeli dotyczy);

 

c)

typ wszczętego postępowania upadłościowego określony w załączniku A do Rozporządzenia 2015/848, a w odpowiednim przypadku także odnośny podtyp wszczętego postępowania zgodnie z prawem krajowym;

 

d)

określenie, czy jurysdykcja sądu do wszczęcia postępowania wynika z art. 3 ust. 1, z art. 3 ust. 2 czy z art. 3 ust. 4 Rozporządzenia 2015/848;

 

e)

jeżeli dłużnik jest spółką lub osobą prawną – nazwa dłużnika, numer wpisu w rejestrze, siedziba statutowa lub adres pocztowy (jeżeli inny niż adres siedziby statutowej);

 

f)

jeżeli dłużnik jest osobą fizyczną, niezależnie od tego, czy prowadzi niezależną działalność gospodarczą lub zawodową czy nie – imię i nazwisko dłużnika, numer wpisu do ewidencji (jeżeli dotyczy) oraz adres pocztowy, a gdy adres jest zastrzeżony – datę i miejsce urodzenia dłużnika;

 

g)

nazwa/imię i nazwisko, adres pocztowy lub elektroniczny powołanego zarządcy (jeżeli dotyczy);

 

h)

termin zgłaszania wierzytelności (jeżeli dotyczy) lub odesłanie do zasad ustalania tego terminu;

 

i)

data zakończenia głównego postępowania upadłościowego (jeżeli dotyczy);

 

j)

sąd i (jeżeli dotyczy) termin, w którym można zaskarżyć orzeczenie o wszczęciu postępowania upadłościowego zgodnie z art. 5 Rozporządzenia 2015/848, lub odesłanie do zasad ustalania tego terminu.

 

 

W ramach rejestrów nie występuje obowiązek umieszczania informacji obowiązkowych, w odniesieniu do osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej ani zawodowej, ani udostępnianie tych informacji publicznie za pośrednictwem systemu wzajemnie połączonych rejestrów, pod warunkiem, że znani im wierzyciele zagraniczni zostaną poinformowani o właściwym sądzie i (jeżeli dotyczy) terminie, w którym można zaskarżyć orzeczenie o wszczęciu postępowania upadłościowego, lub będzie przekazane im odesłanie do zasad ustalania tego terminu (powiadomienie znanych wierzycieli powinno nastąpić poprzez standardowe formularze, dostępne we wszystkich językach Unii). Jeśli Państwo Członkowskie skorzysta z opcji wprowadzenia ograniczonego rejestru, postępowanie upadłościowe nie wpływa na roszczenia wierzycieli zagranicznych, którzy nie otrzymali powyższych informacji.

Unijny prawodawca wskazuje, że uzasadnieniem dla podejmowanych działań jest konieczność zapobiegania wszczynaniu równoległych postępowań upadłościowych (Rozporządzenie 2015/848, par. 76). Skoordynowany system wymiany informacji ma również umożliwić wierzycielom sprawne uzyskiwanie informacje o terminie, jaki mają na zgłaszanie wierzytelności, choćby upadłość dłużnika została ogłoszona w innym Państwie Członkowskim (Rozporządzenie 2015/848, par. 78).

Zgodnie z art. 87 w zw. z art. 25 Rozporządzenia 2015/848 Komisja została zobligowana do przyjęcia aktów wykonawczych, służących ustanowieniu wzajemnego połączenia rejestrów upadłości, który ma mieć charakter zdecentralizowany. Na system składać się będą:

1) krajowe rejestry upadłości,

2) europejski portal e-Justice, pełniący rolę centralnego elektronicznego punktu dostępu publicznego do informacji w systemie.

Wyszukiwanie ma być możliwe we wszystkich językach urzędowych Unii. Co istotne, ustanowienie, prowadzenie i przyszły rozwój systemu wzajemnego połączenia rejestrów upadłości finansuje się z budżetu ogólnego Unii (art. 26 ust. 1 Rozporządzenia 2015/848). Każde Państwo Członkowskie ponosi jednak koszt ustanowienia i takiego dostosowania krajowych rejestrów upadłości, by były interoperacyjne z portalem „e-Justice” oraz koszty zarządzania tymi rejestrami, ich działania i prowadzenia (art. 26 ust. 2 Rozporządzenia 2015/848). Prawodawca unijny jednocześnie zaznacza, że wymóg ten pozostaje bez uszczerbku dla możliwości wystąpienia o dofinansowanie tych działań z programów finansowych Unii.

Wymiana informacji koordynowana poprzez portal „e-Justice” i system Połączonych Rejestrów Upadłości (ang. Interconnected Insolvency Registers - IIR) obejmuje już systemy ośmiu Państw Członkowskich: Republiki Czeskiej, Republiki Federalnej Niemiec, Republiki Estońskiej, Republiki Włoskiej, Republiki Łotwy, Królestwa Niderlandów, Republiki Austriackiej, Rumunii oraz Republiki Słowenii.

Zgodnie z regulacjami intertemporalnymi (art. 92 Rozporządzenia 2015/848), przepisy dotyczące obowiązku utworzenia rejestrów krajowych stosuje się od dnia 26 czerwca 2018 r., natomiast regulacje dotyczące wzajemnego połączenia rejestrów, składającego się z rejestrów krajowych i europejskiego portalu e-Justice - od dnia 26 czerwca 2019 r.


Rejestry Upadłości w Unii Europejskiej

Państwo CzłonkowskieNazwa zaangażowanego rejestruInneAdres internetowyCzy uczestniczy w IIR
Królestwo BelgiiW odniesieniu do przedsiębiorców - Banque-Carrefour des Entreprises (BCE).

W odniesieniu do osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej Banque Nationale de Belgique.
BCE zawiera wszystkie dane identyfikacyjne przedsiębiorstwa, w tym dotyczące upadłości.

BNB nie jest publicznie dostępna.

BCE umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
http://kbopub.economie.fgov.be/
Republika BułgariiТърговски регистърSystem w ramach rejestru handlowego. Występuje weryfikacja kodami CAPTCHA oraz znaczne ograniczenia w dostępie do informacji.http://brra.bg/
Republika CzeskaEvidence úpadcůOddzielny system. System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.http://upadci.justice.cz/cgi-bin/sqw1250.cgi/upkuk/s_i8.sqwTAK
Królestwo DaniiCVR (Centrale Virksomhedsregister)System w ramach ogólnego rejestru przedsiębiorców.

 System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.

Uwaga: do Królestwa Danii nie stosuje się Rozporządzenia 848/2015.
datacvr.virk.dk/
Republika Federalna NiemiecInsolvenzbekanntmachungenOddzielny system.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
https://www.insolvenzbekanntmachungen.de/TAK
Republika EstońskaRegistrite ja Infosüsteemide KeskusSystem w ramach ogólnego rejestru przedsiębiorców. Możliwość samodzielnego pobierania (odpłatnie) odpisów zupełnych.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
http://www.rik.ee/et/e-ariregisterTAK
IrlandiaCompanies Registration OfficeSystem w ramach ogólnego rejestru przedsiębiorców.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
www.cro.ie
Republika GreckaΓενικό Εμπορικό Μητρώο (General Commercial Registry)System w ramach ogólnego rejestru przedsiębiorców.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
www.businessregistry.gr
Królestwo HiszpaniiRegistro Público ConcursalOddzielny system.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
www.publicidadconcursal.es
Republika FrancuskaInfogreffeBrak rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
https://www.infogreffe.fr/
Republika ChorwacjiSudski RegistarBrak rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA - kod wymagany dopiero na etapie pobierania bardziej szczegółowych danych.
sudreg.pravosudje.hr
Republika WłoskaFallcoOddzielny rejestr upadłości oraz podmiotów gospodarczych. Oba rejestry umożliwiają wyszukiwanie bez weryfikacji kodami CAPTCHA - rejestr podmiotów gospodarczych wymaga kodu (bądź zalogowania) do ujawnienia bardziej szczegółowych informacji.Oddzielne adresy internetowe w zależności od zaangażowanego sądu, np.
http://www.fallimentipadova.com

Republika CypryjskaBrak nazwy (element struktury Department of Registrar of Companies And Official Receiver).Brak rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
https://efiling.drcor.mcit.gov.cy
Republika ŁotewskaMaksātnespējas reģistrsOddzielny rejestr. Rejestr przedsiębiorstw umożliwia wyszukiwanie bez kodów CAPTCHA.https://maksatnespeja.ur.gov.lvTAK
Republika LitewskaValstybes Imone Registru CentrasBrak oddzielnego rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu. Ograniczenie ilości wyszukiwań. System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.http://www.registrucentras.lt/
Wielkie Księstwo LuksemburgaRegistre de commerce et des sociétésBrak oddzielnego rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu. System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.https://www.rcsl.lu
WęgryCéginformációs és az elektronikus cégeljárásbanKözreműködő szolgálatBrak oddzielnego rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu.

Kod CAPTCHA jest niezbędny do rozpoczęcia wyszukiwania.
http://www.e-cegjegyzek.hu
Republika MaltyMFSA Registry of CompaniesBrak oddzielnego rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
https://registry.mfsa.com.mt/
Królestwo NiderlandówDe RechtspraakOddzielny rejestr. System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA. (zawiera również upublicznione scany określonych pism w sprawie)http://insolventies.rechtspraak.nl/TAK
Republika AustriiJustiz EdiktsdateiOddzielny rejestr. System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.http://www.edikte.justiz.gv.at/
Republika PortugalskaPublicidade do PER, do PEAP e da insolvęnciaOddzielny rejestr.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
http://www.citius.mj.pt/Portal/consultas/ConsultasCire.aspxTAK
RumuniaBuletinul Procedurilor De InsolvenţăWyszukiwanie wymaga zarejestrowania.http://www.buletinulinsolventei.roTAK
Republika Słoweniie-InsolvOddzielny rejestr. System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.https://www.ajpes.siTAK
Republika SłowackaRegister úpadcov Slovenskej republikyOddzielny rejestr znajdujący się w fazie pilotażowej (dane dotąd nie są udostępniane)http://insolv.justice.sk/
Republika FinlandiiYritys - Ja YritystietojärjestelmäPewne informacje umieszczane w rejestrze przedsiębiorców(umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA).

Istnieją oddzielne rejestry upadłościowe, dane nieupubliczniane, odpłatny dostęp (10EUR).
Rejestr przedsiębiorstw: www.ytj.fi/
Królestwo SzwecjiNäringslivsregistretBrak oddzielnego rejestru upadłości – pewne informacje w ramach ogólnego systemu.

System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
snr4.bolagsverket.se
Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej



Anglia i WaliaIndividual Insolvency Register (IIR)Oddzielny rejestr, umożliwiający nieodpłatne wyszukiwanie bez weryfikacji kodami CAPTCHA.https://www.insolvencydirect.bis.gov.uk/eiir/
Irlandia PółnocnaThe Insolvency Service Public Portal Individual Voluntary Arrangement RegisterOddzielne rejestry, umożliwiające wyszukiwanie bez weryfikacji kodami CAPTCHA.https://insolvency.economy-ni.gov.uk/InsolvencyPublic/CMSWizardManager.aspx

https://www.online.economy-ni.gov.uk/IVA_Register/IVASearch.aspx

SzkocjaRegister of InsolvenciesOddzielny rejestr

(Rejestr zawiera m.in. informacje o stanie zadłużenia oraz wartości masy, a także – w przypadku osób fizycznych - o zawodzie upadłego). System umożliwia wyszukiwanie bez weryfikacji za pomocą kodów CAPTCHA.
https://roi.aib.gov.uk/roi
Tabela 1: Ogólne informacje dotyczące rejestrów upadłości w Unii Europejskiej. Stan na 20 sierpnia 2017 r.
Źródło: Opracowanie własne na podstawie e-justice.europa.eu. Dane dostępne na portalu zostały wprowadzone w wykonaniu obowiązku nałożonego na Państwa Członkowskie Unii Europejskiej (z wyłączeniem Danii) w art. 86 Rozporządzenia 2015/848.

Na podstawie powyższego podsumowania i przeprowadzonych badań, można zidentyfikować następujące modele rejestrów ewidencjonujących zdarzenia związane z upadłością, obecnych na gruncie Państw Członkowskich Unii Europejskiej (Pełnienie funkcji portalu orzeczniczego nie zostało poddane analizie):

1)      Umieszczenia stosownych (często szczątkowych) danych dotyczących postępowań upadłościowych i restrukturyzacyjnych w ogólnych rejestrach handlowych;

2)      Umieszczanie w ramach ogólnych bądź szczególnych rejestrów handlowych informacji wymaganych Rozporządzeniem 848/2015 (informacje obowiązkowe);

3)      Publikowanie informacji obowiązkowych oraz innych dokumentów i danych związanych z przebiegiem konkretnych postępowań upadłościowych;

4)      Umożliwianie kontaktu pomiędzy uczestnikami postępowania, a organami władzy publicznej oraz podejmowania czynności procesowych za pośrednictwem rejestru.

 

Podsumowanie

Należy zaaprobować kierunek zmian, w którym podąża polskie prawo upadłościowe oraz restrukturyzacyjne. Idea wprowadzenia Rejestru w zaprezentowanym w Pr. Restr. kształcie nie tylko stanowi wywiązanie się z zobowiązań wynikających z prawa unijnego, ale może mieć bardzo korzystne skutki również dla przedsiębiorców działających jedynie w krajowym otoczeniu oraz dla prowadzonych krajowych postępowań upadłościowych i restrukturyzacyjnych.

Należy jednak zaznaczyć, iż ostateczne wnioski co do Rejestru będą mogły być poczynione dopiero po wprowadzeniu systemu w życie i poznaniu regulacji w ostatecznej wersji. Aktualnie – na pół roku przed planowanym wprowadzeniem systemu i na dziesięć miesięcy przed terminem wynikającym z przepisów unijnych - nie istnieje projekt rozporządzenia w sprawie Rejestru inny niż dołączony do projektu ustawy z dn. 15 maja 2015 r., nie został również rozpisany przetarg na stworzenie nowego systemu. Wprowadzenie w życie przepisów o rejestrze z dniem 1 lutego 2018 roku, który stanowiłby odrębny, stworzony od nowa system jest mało prawdopodobne - być może reforma ta zostanie połączona z kolejną rewolucyjną zmianą prawa upadłościowego, o której staje się coraz głośniej (Znaczące przyspieszenie upadłości konsumenckiej w przypadku ubóstwa masy; włączenie referendarzy sądowych do postępowania upadłościowego - zob. szerz: Forysiak 2017. W doktrynie podkreśla się również możliwość przeniesienia upadłości konsumenckiej do wyspecjalizowanych komórek w wydziałach cywilnych sądów powszechnych) bądź też przybierze kształt dostosowania już istniejących rozwiązań (Krajowy Rejestr Dłużników Niewypłacalnych). W tym ostatnim wariancie istnieje jednak wątpliwość, czy zapewniona zostanie pełna, pierwotnie zakładana funkcjonalność systemu. Bardzo możliwe, że w takim wypadku we wskazanym zakresie zostanie wprowadzona zmiana łącząca modyfikację regulacji materialnoprawnych i ich aspektu temporalnego– by funkcjonalność podstawowa, wymagana Rozporządzeniem 848/2015, została wprowadzona w wymaganym terminie, a dodatkowe funkcjonalności ewentualnie pojawiły się w dalszym okresie. Takie rozwiązanie będzie jednak niekorzystne dla krajowych postępowań upadłościowych, których techniczne i organizacyjne usprawnienie jest pilnie wymagane.

Warto także podkreślić, iż występowanie kodów CAPTCHA (ang. Completely Automated Public Turing test to tell Computers and Humans Apart – całkowicie zautomatyzowany publiczny test Turinga do odróżnienia komputerów i ludzi) jest rzadkością w praktyce Państw Członkowskich Unii Europejskiej. W szczególności w przypadku obwieszczeń dotyczących zbywania majątku upadłego powinno się dążyć do jak najszerszego dostępu do publikowanych w Rejestrze danych (także wskutek wykorzystywania programów komputerowych do analizy zamieszczanych informacji). Niniejszy artykuł stanowi również asumpt do sformułowania postulatu także de lege ferenda,  sięgającego dalszej integracji unijnej i ułatwień dla przedsiębiorców działających w międzynarodowym środowisku - usprawnienie uzyskiwania przez przedsiębiorców informacji na temat kontrahentów powinno nastąpić nie tylko w obszarze prawa upadłościowego, ale również obrotu gospodarczego sensu largo oraz prawa podatkowego. Korzystne byłoby stworzenie portalu analogicznego do Połączonych Rejestrów Upadłości (bądź rozszerzenie jego funkcjonalności), łączącego wpisy w zdecentralizowanych, krajowych systemach, na którym przedsiębiorca posiadałby możliwość jednoczesnego zweryfikowania kontrahenta w wielu bazach - nie tylko pod kątem figurowania w rejestrach upadłości wszystkich Państw Członkowskich czy też VAT, ale również w rejestrach dłużników prywatno- i publicznoprawnych.

 

 

Nota biograficzna

Artur Tim – doradca podatkowy nr wpisu 13113 w łódzkiej siedzibie Kancelarii Prawno-Podatkowej Mariański Group, prawnik, doktorant w Katedrze Prawa Podatkowego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Zainteresowania naukowe Autora skupiają się na opodatkowaniu cyfrowej ekonomii oraz nowych technologii, prawie podatkowym międzynarodowym, a także komparatystyce prawniczej oraz zagadnieniach związanych z opodatkowaniem i funkcjonowaniem podmiotów w związku z przeprowadzaną restrukturyzacją oraz upadłością. E-mail: atim@wpia.uni.lodz.pl.

 

 

BIBLIOGRAFIA:

1.       Groele B., Hrycaj A., Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości [2016] w: A. Hrycaj, A. Jakubecki, A. Witosz (red.), Prawo restrukturyzacyjne i upadłościowe, System Prawa Handlowego tom 6, Warszawa.

2.       Sierakowski B., Zimmerman P. [2017], Najważniejsze jest efektywne przetrwanie przedsiębiorstwa na rynku, Rzeczpospolita - Prawo w Biznesie z dn. 20 stycznia 2017 r.

3.       Zimmerman P. [2016], Prawo upadłościowe. Prawo restrukturyzacyjne, Warszawa.

4.       WWW; dane zgromadzone na portalu: e-justice.europa.eu [dostęp: 20 sierpnia 2017 r.].

5.       Forysiak K. [2017], Nadciąga kolejna rewolucja, http://upadlosc.pl/nadciaga-kolejna-rewolucja/ [dostęp: 20 sierpnia 2017 r.].

6.       Uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne, druk sejmu VII kadencji nr 2824, dostęp: sejm.gov.pl [20 sierpnia 2017 r.].

 

Akty prawne

1.       Rozporządzenie 2015/848 Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 20 maja 2015 r. w sprawie postępowania upadłościowego.

2.       Ustawa z dn. 15 maja 2015 roku - Prawo restrukturyzacyjne, T.J. Dz. U. z 2017 r. Poz. 1508.

3.       Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe, T. J. Dz. U. z 2017 r. poz. 791 ze zm.

4.       Projekt Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie organizacji Centralnego Rejestru Restrukturyzacji i Upadłości, sposobu zamieszczania i udostępniania danych z rejestru oraz sposobu składania pism i dokumentów za pośrednictwem rejestru (załącznik do projektu ustawy - Prawo restrukturyzacyjne, dostęp: orga.sejm.gov.pl [20 sierpnia 2017 r.])

Propozycja cytowań: A.Tim [2017], Centralny Rejestr Restrukturyzacji i Upadłości w perspektywie unijnej i krajowej – wybrane aspekty, Portal Doradca Podatkowy (online: doradcy.krdp.pl).

autor publikacji: Artur Tim
Ocena:
Komentarze (0)
Opcja dodawania komentarzy jest zarezerwowana wyłącznie dla zarejestrowanych użytkowników.
Aby się zalogować kliknij.
Kategorie:
Najpopularniejsze:
Logowanie
Pomoc
Login
Hasło
Publikować mogą tylko zalogowani użytkownicy. Aby się zalogować użyj swojego loginu i hasła z mdoradcy.
BIP
Powered by multiCMS :: Projekt i wykonanie BerMar multimedia :: © Krajowa Izba Doradców Podatkowych
Start   ::   START BIZNES   ::   Kontakt